นอนเยอะเกินไปดีไหม ? มาดู 5 ข้อที่พ่อแม่มักเข้าใจผิดเกี่ยวกับการนอนลูก

กินให้อิ่ม นอนให้หลับ คือคำสอนพื้นฐานที่เราได้ยินกันมาตลอด พ่อแม่หลายท่านจึงพยายามเคี่ยวเข็ญให้ลูกนอนเยอะ ๆ เพราะเชื่อว่ายิ่งนอนนานเท่าไหร่ ลูกยิ่งโตไวและฉลาดมากขึ้นเท่านั้น แต่เคยสังเกตกันหรือไม่ว่าบางครั้งลูกนอนมากเกินไป แถมตื่นสายโด่ง แต่กลับยังดูงัวเงีย ไม่สดชื่น หรือพัฒนาการด้านความสูงไม่เป็นไปตามเกณฑ์

ในความจริงแล้ว ปริมาณชั่วโมงการนอนเป็นเพียงปัจจัยหนึ่งเท่านั้น แต่คุณภาพและช่วงเวลาต่างหากที่สำคัญ วันนี้ เมดิก้า เซ็นเตอร์ จะพาไปหาคำตอบว่าลูกนอนเยอะเกินไปดีไหม ? และความเชื่อที่พ่อแม่มักเข้าใจผิด ที่อาจกำลังขัดขวางการเจริญเติบโตของลูกโดยไม่รู้ตัว

Golden Time คืออะไร ทำไมพ่อแม่ต้องรู้ ?

Golden Time คือช่วงเวลาหลับลึกที่ร่างกายจะหลั่ง Growth Hormone ออกมามากที่สุด ซึ่งสำคัญต่อทั้งการเจริญเติบโตของกระดูก กล้ามเนื้อ ระบบภูมิคุ้มกัน และการซ่อมแซมร่างกาย โดยช่วง Golden Time ของเด็กจะอยู่ช่วงเวลา 22.00-02.00 น.

เด็กที่เข้าสู่การหลับลึกในช่วงนี้ได้ดี ก็จะมีคุณภาพการนอนที่สูงกว่า และเติบโตได้ดีกว่าเด็กที่นอนดึกถึงแม้จะนอนครบจำนวนชั่วโมงก็ตาม นี่จึงเป็นเหตุผลว่าทำไมการเข้านอนให้เร็วและหลับลึกในช่วงเวลาที่ถูกต้อง สำคัญยิ่งกว่าการนอนนานเพียงอย่างเดียว

ลูกนอนเยอะเกินไป เกิดจากอะไร แก้ไขยังไง

การนอนเยอะเกินไปในเด็กและวัยรุ่น อาจเกิดจากหลายสาเหตุ ซึ่งพ่อแม่ไม่ควรมองข้าม โดยเฉพาะถ้าเด็กดูง่วงมากกว่าปกติ ไม่สดชื่น หรือขาดสมาธิ แม้จะนอนครบ 8 ชั่วโมงก็ตาม

สาเหตุที่ทำให้เด็กนอนเยอะเกินไป

หากสังเกตว่าลูกนอนเยอะผิดปกติ เช่น นอนวันละ 10-12 ชั่วโมงขึ้นไปในเด็กโต แต่ตื่นมายังดูเพลีย ไม่สดใส หรือเรียนไม่รู้เรื่อง สาเหตุอาจไม่ได้เกิดจากความขี้เกียจ แต่อาจเกิดจากหลายสาเหตุ ดังนี้

• คุณภาพการนอนแย่ : เช่น นอนกรน ขยับขาขณะหลับ หรือห้องนอนไม่เหมาะสม ทำให้ร่างกายโหยหาการพักผ่อนเพิ่ม
• ปัญหาทางใจ : ภาวะซึมเศร้า หรือความเครียดในเด็กวัยรุ่น อาจทำให้เด็กเก็บตัวและนอนเยอะผิดปกติ
• ขาดกิจกรรมทางกาย : เด็กที่ไม่ได้ออกกำลังกาย ร่างกายจะไม่ตื่นตัวและรู้สึกง่วงซึมตลอดเวลา

แนวทางแก้ไข เมื่อลูกนอนเยอะผิดปกติ

• ปรับเวลานอนให้สม่ำเสมอแม้วันหยุด 
• เน้นให้เข้านอนช่วงไม่เกิน 21.00 น.
• งดหน้าจอ (ทีวี/มือถือ) ก่อนนอนอย่างน้อย 1-2 ชั่วโมง
• จัดห้องนอนให้มืดสนิท อุณหภูมิ 24-26 องศา
• สังเกตภาวะผิดปกติ เช่น กรน นอนสะดุ้งบ่อย
• เพิ่มโภชนาการที่ช่วยลดความเหนื่อยล้า เช่น ธาตุเหล็ก โปรตีน วิตามินบี
• ชวนลูกออกไปทำกิจกรรมกลางแจ้ง หรือเล่นกีฬา ให้สอดคล้องนาฬิกาชีวิต

หากลูกยังง่วงมากผิดปกติแม้นอนเยอะแล้ว ควรพบแพทย์เพื่อตรวจหาสาเหตุ และปรับพฤติกรรมต่อไป

ความเชื่อผิด ๆ เกี่ยวกับการนอนของเด็ก

เพื่อให้ลูกได้รับประโยชน์จากการนอนเต็มที่ พ่อแม่ต้องลบล้างความเชื่อเดิม ๆ และทำความเข้าใจใหม่ ดังนี้

นอนดึกได้ ถ้าครบ 8 ชั่วโมง

ถือว่า ผิดมหันต์ เพราะการนอนครบ 8 ชั่วโมงต่อวัน ไม่ได้หมายความว่าลูกนอนอย่างมีคุณภาพ หากพลาดช่วง Golden Time ร่างกายจะหลั่ง Growth Hormone น้อยลง ส่งผลให้ส่วนสูงอาจไม่ถึงเกณฑ์ ตัวเล็กกว่าเพื่อน ศักยภาพบางอย่างถดถอย เหนื่อยล้า และเรียนรู้ได้ช้าลง กล่าวคือนาฬิกาชีวิต (Circadian Rhythm) ของคนเราสัมพันธ์กับแสงอาทิตย์ การนอนผิดเวลาจะทำให้ฮอร์โมนแปรปรวนนั่นเอง

เปิดไฟนอนช่วยให้ลูกไม่กลัว

แสงจากหลอดไฟ โดยเฉพาะแสงสีขาว หรือมือถือ นับเป็นศัตรูตัวฉกาจที่จะไปรบกวนการหลั่งเมลาโทนิน (Melatonin) หรือฮอร์โมนควบคุมวงจรการหลับ-ตื่น จึงทำให้ลูกหลับยาก หลับไม่สนิท และอาจตื่นบ่อยกลางดึก ส่งผลให้ตื่นมาแล้วยังเพลีย ไม่สดชื่น หากจะต้องเปิดไฟทิ้งไว้จริง ๆ ควรเลือกใช้ไฟสลัวสีส้มอ่อน ๆ หรือฝึกให้ลูกนอนในที่มืดสนิทอย่างค่อยเป็นค่อยไป

ลูกนอนกรน = หลับสนิท

เสียงกรนไม่ใช่สัญญาณของการหลับลึก หรือการนอนที่ดีแม้แต่น้อย ไม่ว่าจะในเด็กหรือผู้ใหญ่ก็ตาม แต่เป็นสัญญาณอันตรายของภาวะหยุดหายใจขณะหลับ (Obstructive Sleep Apnea) ที่ทำให้ร่างกายได้รับออกซิเจนไม่เพียงพอ ส่งผลให้สมองต้องปลุกตัวเองตื่นตัวตลอดเวลา ลูกจึงไม่ได้หลับลึกจริง ๆ และเสี่ยงต่อภาวะตัวเตี้ย รวมถึงอาจมีผลต่อสมาธิ IQ และการเจริญเติบโตหากปล่อยไว้นาน

นอนชดเชยเยอะ ๆ ในวันหยุดช่วยได้

วันธรรมดานอนน้อย นอนดึก ในวันเสาร์-อาทิตย์ ก็เลยนอนเยอะเกินไปเพื่อชดเชย การทำแบบนี้ไม่ได้ส่งผลดีต่อการเจริญเติบโตที่ดีของลูก แต่จะทำให้เกิดภาวะ Social Jetlag หรืออาการเมาเวลาทางสังคม โดยร่างกายจะสับสนเวลานอน และเวลาตื่น ยิ่งทำให้คืนวันอาทิตย์นอนไม่หลับ และตื่นไปโรงเรียนวันจันทร์ด้วยความอ่อนเพลียกว่าเดิม

กินให้อิ่มก่อนนอน จะได้หลับสบาย

หลายบ้านอาจเข้าใจว่าการให้ลูกกินมื้อดึกหนัก ๆ หรือดื่มนมขวดโตแล้วนอนทันทีจะช่วยให้หลับง่าย หลับดีมีคุณภาพ แต่ที่จริงแล้วส่งผลตรงกันข้ามเลยทีเดียว

เพราะการที่ท้องอิ่มเกินไปทำให้เลือดไหลไปที่กระเพาะอาหารมากขึ้น ระบบย่อยอาหารต้องทำงานหนัก จึงเป็นสาเหตุให้หลับไม่สนิท และเสี่ยงต่อกรดไหลย้อน ทำให้ลูกนอนกระสับกระส่าย ไม่สบายตัว รวมถึงไม่เข้าสู่ภาวะหลับลึก และอาจพลาดช่วง Golden Time ก็เป็นได้ ดังนั้นจึงควรให้ลูกกินมื้อเย็นห่างจากเวลาเข้านอนอย่างน้อย 2-3 ชั่วโมง และหลีกเลี่ยงน้ำตาลสูง หรือของทอดก่อนเข้านอน

เมดิก้า เซ็นเตอร์ พร้อมดูแลปัญหาการนอน และการเจริญเติบโตของเด็ก

การนอนหลับที่มีคุณภาพ คือรากฐานสำคัญของการเจริญเติบโตทั้งทางร่างกายและจิตใจ หากคุณพ่อคุณแม่กังวลว่าลูกมีปัญหาเรื่องการนอน เช่น นอนกรน นอนดิ้น นอนเยอะเกินไป แต่ตัวสูงไม่ทันเพื่อน หรือกราฟการเจริญเติบโตเริ่มหยุดชะงัก มีอาการซึม ไม่สดใส

ที่ Medica Center เพิ่มความสูง เราไม่ได้ดูแลแค่เรื่องกระดูก แต่เรามองภาพรวมของการเติบโตแบบองค์รวม พร้อมให้คำปรึกษา ประเมินศักยภาพร่างกาย เพื่อค้นหาสาเหตุที่แท้จริง และวางแผนการดูแลที่เหมาะสม ทั้งเรื่องโภชนาการ การออกกำลังกาย และปรับพฤติกรรมการนอน เพื่อให้ลูกของคุณเติบโตได้อย่างสมบูรณ์ตามวัย